Preek van de week. 4 augustus 2019 - Weesp

Gepubliceerd op: 05/08/19

Beste Hanny en Karel, beste familieleden en vrienden, toen ik deze week iemand vertelde dat ik vandaag een bruids­paar in de kerk mag verwelkomen, was haar antwoord: ‘Wat zal het bruidje zenuwachtig zijn! Ze zal vanmorgen vroeg al bij de kapper zitten en ze zal wel een mooie witte jurk aan hebben. Het zal ongetwijfeld de mooiste dag van haar leven worden.’ Ik zei: ‘het gaat om diamanten, een 60-jarig bruids­paar’. ‘Oh’, zei ze toen, ‘dat verandert de zaak’. Ik zei: ‘nou, dat weet ik nog zo net niet, want is een 60-jarige bruidspaar niet veel échter dan een stelletje dat pas begint?’

  • Want wie zijn er meer man en vrouw voor elkaar: degenen die nog zoveel moeten ontdekken, of degenen die door alle 60 jaren heen elkaar goed hebben leren kennen; samen, dag-in, dag-uit aan hun ‘vriendschap’ hebben gebouwd?
  • Wie zijn er meer getrouwd: degenen die hun trouw amper hebben kunnen bewij­zen, of degenen die door alle vreugde en pijn heen die trouw al 60 jaar aan elkaar hébben bewezen?
  • Wie zijn er meer getrouwd: diegenen die elke dag nog tot elkaar zeggen ‘ik hou van je’ of mensen die deze woorden niet meer nodig hebben en in hun leven dat gewoon dóen?
  • Wie zijn er meer getrouwd: diegenen die God bidden dat Hij hen zal helpen op hun huwelijkstocht, of mensen die de trouw van God al aan den lijve mochten er­varen?
  • En welk bruidspaar is mooier: dat jonge stel met hun gladde gezichten of het echtpaar waar de rimpels en de rust de schoonheid van de levenservaring uitdruk­ken?

Zestig jaar geleden, in 1959, trok jullie eerste bruidsstoet naar de Vredeskerk in Amsterdam-Zuid. Vele mensen, die toen jullie bruiloft bezochten zijn nu niet meer in leven, waaronder jullie eigen ouders. Ook degene die jullie huwelijk heeft ingezegend, heeft ongetwijfeld het tijdelijke met het eeuwige verwisseld. Als jullie terugkijken is de tijd om gevlogen. Maar wat is er in die jaren veel veranderd. Veel mensen heeft u in die 60 jaar achter moeten laten, veel dromen en idealen ook, maar gebleven is jullie beider liefde en jullie woord van trouw.

Bij het huwelijk staan Liefde en Trouw centraal. En in de eerste lezing van vandaag, uit het boek Prediker, horen we hoe je daar mee moet omgaan. Gewoon je zelf blijven en je woord van Liefde en Trouw vormgeven in de gewone dingen van het leven. Dat is toch het spreekwoord: ‘doe in je leven maar gewoon, dan doe je al gek genoeg. Want, zegt Prediker in de eerste lezing van vandaag: ‘wat heeft een mens aan al zijn geploeter, en zorgen waarmee je je op aarde kwelt? IJdelheid der IJdelheden, alles is IJdelheid. Wat heeft een mens aan al dat geploeter en al die zorgen?’

Als het om de Liefde gaat, dan heeft de Bijbel het niet zozeer over mensen die verliefd zijn, en ook niet over verliefde stelletjes die gaan trouwen. De apostel Paulus heeft het over een volwassen, volgroeide liefde: het resultaat van een groeiproces dat een leven lang mag duren. Net zoals de Nederlandse dichter Vondel dat zegt in zijn Gijsbrecht: (bij een 60-jarig bruiloftsfeest mag je zeggen:) ‘waar werd oprechter trouw dan tussen man en vrouw ter wereld ooit gevonden?’ Vondel heeft het dan niet over mensen die met elkaar gaan trouwen, maar over mensen die elkaar, dwars door alles heen, trouw zijn gebleven, en van elkaar zijn blijven houden, nu al zestig jaar lang.

Ik denk, Hanny en Karel dat écht menselijk leven mogelijk is door drie dingen: door ontmoeting, door liefde en door trouw. Diepgaande ontmoetingen zijn zeldzaam in je leven. Maar ze zijn waardevol, omdat ze je leven totaal kunnen veranderen. Er komen veel mensen in je leven die je na verloop van tijd weer ziet verdwijnen. Maar er zijn ook ontmoetingen die je leven ingrijpend kunnen veranderen. En is jullie eigen leven niet totaal veranderd sinds jullie elkaar ruim 60 jaar geleden hebben ontmoet? Sinds jullie voor de eerste keer tegen elkaar hebben gezegd: ‘ik hou van jou, eenvoudigweg omdat jij jij bent. Ik hou van jou, vandaag en morgen en over ’n jaar, in gelukkige en minder gelukkige dagen. Ik hou van jou, ook al die dagen die voor ons liggen’.
Zo'n ontmoeting is alleen mogelijk door de liefde.

‘Hoe komt het toch’, vroeg een kind aan zijn moeder, ‘dat kinderen altijd met veel kinderen samen spelen, terwijl grote mensen dat het liefst met z'n tweeën doen?’ Waarom gaan mensen twee aan twee? Bloemen, planten, dieren, mensen, alles leeft paarsgewijze. Maar twee dieren vormen samen nog geen ‘wij’. Dat kunnen alleen mensen doen.
Wat is Liefde? De Bijbel geeft ons een prachtig beeld over het ontstaan van de Liefde. Daar staat: ‘Toen sprak God: het is niet goed dat de mens alleen is’. En Hij deed de mens verzinken in een diepe slaap. Uit een van zijn ribben vormt God de vrouw. Adam wordt wakker en denkt: ‘ze kostte me een rib van mijn lijf, maar ze is de moeite waard!’ De mens staat op en zingt zijn bruiloftslied.

Is dat verhaal nu echt gebeurd? Ik denk dat dat verhaal nog elke dag gebeurt! Elke dag zijn mensen op zoek naar iemand die de moeite waard is om het leven mee te delen. Pas als je iemand hebt gevonden, kan het liefdesspel beginnen. Een spel dat zó kostbaar is, dat dat álles van je vraagt. Eigenlijk is het spel van de liefde een avontuur van de bovenste plank. Stel je voor: twee verschillende mensen uit twee verschillende families, met verschillende achtergronden, verschillende karakters, die besluiten om voortaan met elkaar het leven te delen. Niet zomaar voor één nacht, maar voor heel het leven, zelfs 60 diamanten jaren, en hopelijk nog veel langer. Daarmee wordt duidelijk wat Paulus bedoelt als hij over liefde spreekt. Deze liefde vraagt om een levenslange groei. Het vraagt om trouw, ook op momenten waarop jou dat minder uitkomt, ook op momenten waarop je voor de ander afwezig bent. Daarom noemen we dit gebeuren ook ‘trouwen in goede en kwade dagen, in armoede en rijkdom, bij ziekte en gezondheid’. Liefde is een werkwoord. Je mag het samen doen. Tegen elkaar blijven zeggen: ‘Loop niet vóór me, want ik kan je niet volgen. Loop niet achter me, want ik kan je niet leiden. Maar loop maar naast me, dan doen we het samen!’ Trouwen doe je daarom niet in één dag of op één moment. Trouwen, daar doe je heel je leven over. Trou­wen doe je dag aan dag.

Bruidspaar, 60 jaar geleden hebben jullie elkaar trouw beloofd voor Gods aangezicht. Jullie hebben die woorden verstaan en waar gemaakt, Het is niet meer zo vanzelfspre­kend dat mensen hun Diamanten huwelijksfeest niet willen beginnen zonder eerst naar het huis van God te gaan. Maar wie durft in onze dagen in het openbaar zijn of haar geloof nog uit te dragen? Er is sprake van een geruisloze afval, stille onverschilligheid, langzaam groeiend ongeloof. Voor velen is het kerkgebouw de korenmaat geworden waaronder wij bij elkaar op zondagmorgen kunnen schuilen en samen ons licht verber­gen.
Maar, Hanny en Karel, vandaag mag iedereen het weten dat jullie 60 jaar lang in God getrouwd zijn. En jullie weten nu als geen ander dat het grote werk gebeurt ‘terwijl de boer slaapt’. Na zestig jaar mogen jullie daarvan de vruchten plukken. En dat jullie nog steeds van elkaar houden heb ik gemerkt, toen ik donderdagmiddag bij jullie was. Jullie zijn in die zestig jaren een ‘echt-paar’ geworden. Of zoals Lucas dat vandaag in zijn evangelie zegt: ‘Mensen, je hebt een grote rijkdom voor je liggen, rust nu uit, eet en drink en geniet ervan!’ Ik wens jullie van harte proficiat met jullie diamanten bruiloftsfeest. Nog vele jaren!

Ambro Bakker s.m.a.
Deken van Amsterdam